facebooktwitteryoutube
in ข่าวรายวัน - 13 เม.ย., 2014
by achi - no comments
เสียงเล็กๆ เกี่ยวกับเรื่องเขื่อน จากดร. ไพโรจน์ ฉัตรอนันทเวช

สระดีๆจากเพ็จ วิทยาศาสตร์ทันโลก และภัยพิบัติในไทย ​ ซึ้งดูแลโดยดร. ไพโรจน์ ฉัตรอนันทเวช มีเรื่องเกี่ยวกับเขื่อนมาฝากครับ

ในฐานะที่จบเอกด้านวิศวะแม่น้ำ การเคลื่อนที่ตะกอน และคลุกคลีกับด้านนี้มา 12 ปีที่ สหรัฐอเมริกา ผมขอส่งเสียงเล็กๆของผมบ้าง

อเมริกามีเขื่อนหลายหมื่นจริง เขื่อนเล็กเขื่อนน้อย แต่เขื่อนพวกนี้สร้างมาตั้งแต่สมัยยุคปี 1930's – 1960's แทบทั้งสิ้น 
ตอนนั้นใช้หลักวิศวกรรมเป็นหลัก และนักวิจัย/วิศวกร อเมกาตอนนั้น ยังไม่รู้ถึงผลเสียของเขื่อน (ที่ต้องอาศัยวิทยาศาสตร์หลายแขนงร่วมกัน) ที่เมื่อหลายทศวรรษเข้า กรวดทรายทับถมในอ่างเก็บน้ำ ทำให้ 1. อายุการใช้งานเขื่อนหมดไป 2. ขาดตะกอนในส่วนปลายน้ำหลังเขื่อน ตะลิ่งทรุด แผ่นดินทรุด ถ้าเป็นลุ่มน้ำเดลต้า ก็ทำให้น้ำท่วมหนัก อย่างเช่นแถว New Orleans USA หรือ Venice อิตาลีที่กลายเป็นเมืองกึ่งบาดาล 3. ทำลายระบบการอพยพของปลาทั้งหลายที่ต้องขึ้นไปต้นน้ำวางไข่ และพื้นที่วางไข่ เลี้ยงลูกปลา สูญเสียเศรษฐกิจ หลายพันล้านดอลล่า 4. ธาตุอาหารที่สมบูรณ์ คาร์บอน ไนโตรเจน ฯลฯ ถูกเก็บกักไว้ในเขื่อน แทนที่จะติดตะกอนมาตามน้ำ ทำให้ระบบนิเวศน์ขาดความอุดม 
เวียดนาม เป็นต้น เขื่อนใหญ่ๆที่จีนสร้างในแม่น้ำโขง ทำให้การปลูกข้าวในแม่โขงเดลต้าของเวียดนามเสียสมดุล ผืนดินทรุด ขาดตะกอนทับถม ธาตุอาหารน้อยลง ผลต่อปูปลา ระบบนิเวศน์ น้ำท่วมข้าวมากขึ้น 
ขณะนี้และ 15 ปีที่ผ่านมา อเมริกาโละเขื่อนทิ้งไปเรื่อยๆ ทั้งเล็กใหญ่ เสียเงินจำนวนมาก หลักหมื่นล้านดอลล่า และถือเป็นบทเรียนอันยิ่งใหญ่ของวิศวกรรม ตอนนี้ไม่ได้สร้างเขื่อนใหม่เลย เทคโนฯด้าน น้ำบาดาล ก็ดีขึ้นมาก ก็เน้นด้านนั้น พลังงานก็เน้นถ่านหิน นิวเคลียร์ และพลังงานลม แสงอาทิตย์ กำลังมาแรง เพราะสะอาด แต่ประสิทธิภาพสู้นิวเคลียร์ไม่ได้ 
อย่างไรก็ดี บางเขื่อนขนาดใหญ่มาก แล้วแต่พิกัดที่ตั้ง ก็มีผลดี (ตอบสนองความต้องการน้ำของมนุษย์) อย่างเช่น Hoover dam ที่หล่อเลี้ยงชีวิตในรัฐอริโซน่ามาตลอด หรือเขื่อนภูมิพล ก็มีผลดีมากเช่นกัน

ไพโรจน์ ฉัตรอนันทเวช


สุดท้ายนี้ ต้องขอขอบคุณสาระดีๆจากท่านไพโรจน์ ฉัตรอนันทเวช ด้วย
และอย่าลืมไปติดตามเพ็จคุณภาพได้ที่ วิทยาศาสตร์ทันโลก และภัยพิบัติในไทย (https://www.facebook.com/335834329814130) เลยจ้า

ใส่ความเห็น

*